Καστοριανή νοοτροπία, Read a Book εναντίον νέων

Στην Καστοριά όλοι αγαπάνε τους νέους. Αρκεί να μη μιλάνε, να μη διαφωνούν και, κυρίως, να μην τους χαλάνε τη σούπα.

Έξι χρόνια ασχολήθηκα με τα πολιτιστικά της πόλης και έχω ακούσει αμέτρητες φορές την ίδια ατάκα: «Δεν ξέρεις εσύ». Στον δρόμο, στις καφετέριες, στις συναντήσεις, στα σχόλια στο Facebook. Λες και για να έχεις άποψη για την πόλη σου πρέπει πρώτα να κλείσεις σαράντα χρόνια υπηρεσίας στην Καστοριά.

(Σχεδόν κανείς δεν έχει γενικά ένσημα στην Καστοριά, αλλά θα επανέλθω κάποια στιγμή και αυτό το θέμα, μαλλιαρά μου Αρκουδίνια !!!! )

Όλοι λένε ότι οι νέοι είναι το μέλλον του τόπου. Ότι πρέπει να ασχοληθούν με τα κοινά, να έχουν ιδέες, να δημιουργήσουν και να προσφέρουν.

Μέχρι να ανοίξουν, βέβαια, το στόμα τους και να πουν κάτι διαφορετικό.

Εκεί αρχίζουν τα γνωστά:

«Πού ξέρεις εσύ;», «Εμείς πριν από σαράντα χρόνια τα κάναμε αλλιώς», «Είσαι πολύ μικρός για να καταλάβεις», «Από που και ωσπού;».

Πρόσφατα, με αφορμή τη συζήτηση για την ανάπλαση της Νότιας Παραλίας, ένας νέος άνθρωπος εξέφρασε τη γνώμη του και, σύμφωνα με όσα γνωρίζω για το περιστατικό, άκουσε από αντιδήμαρχο ότι είναι πολύ μικρός και δεν ξέρει.

Σοβαρά τώρα;

Αυτό είναι το επιχείρημα;

Μπορεί ο νέος να κάνει λάθος. Μπορεί η ιδέα του να μην είναι καλή. Εξήγησέ του γιατί, με στοιχεία και επιχειρήματα. Αλλά το «είσαι μικρός, δεν ξέρεις» δεν είναι επιχείρημα. Είναι ο εύκολος τρόπος να αποφύγεις τη συζήτηση.

Και δεν χρειάζεται να έχεις πτυχία και μεταπτυχιακά για να δικαιούσαι να μιλήσεις για την πόλη σου. Είναι ο τόπος σου, ζεις εδώ και έχεις κάθε δικαίωμα να κρίνεις τις αποφάσεις που επηρεάζουν τη ζωή σου.

Μας λένε ότι οι νέοι είναι το μέλλον, αλλά όταν εκφράζουν διαφορετική άποψη, τους αντιμετωπίζουν σαν να μην έχουν θέση ούτε στο παρόν.

Το ίδιο συμβαίνει και στον επαγγελματικό χώρο. Νέοι άνθρωποι με σπουδές, εμπειρία, δικές τους επιχειρήσεις και γνώσεις ακούν ακόμα το «εμείς παλιά τα κάναμε αλλιώς». Ωραία, τα κάνατε αλλιώς. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να τα κάνουμε έτσι για πάντα;

Ο κόσμος άλλαξε. Η τεχνολογία άλλαξε. Οι ανάγκες άλλαξαν. Αλλά κάποιοι επιμένουν να αντιμετωπίζουν το σήμερα με τα δεδομένα του χθες και μετά αναρωτιούνται γιατί η Καστοριά δεν προχωράει.

Ας ξεκαθαρίσουμε κάτι: η εμπειρία είναι πολύτιμη, αλλά δεν δίνει σε κανέναν το αλάθητο. Και η ηλικία δεν αποτελεί απόδειξη ότι έχεις πάντα δίκιο.

Έπειτα από έξι χρόνια ενασχόλησης με τα πολιτιστικά, έχω δει αρκετές φορές ανθρώπους να απορρίπτουν μια ιδέα πριν καν μπουν στον κόπο να την ακούσουν. Όχι επειδή την εξέτασαν και τη βρήκαν λανθασμένη, αλλά επειδή προήλθε από κάποιον νεότερο.

Και μετά απορούμε γιατί οι νέοι απομακρύνονται από τα κοινά, γιατί δεν συμμετέχουν, γιατί δεν έχουν διάθεση να προσφέρουν ή γιατί επιλέγουν να φύγουν από τον τόπο τους.

Καστοριά, δεν γίνεται να ζητάς από τους νέους να μείνουν, να δημιουργήσουν και να προσφέρουν, όταν κάθε φορά που εκφράζουν μια άποψη τούς θυμίζεις πόσο μικροί είναι.

Κανείς δεν ζητά να συμφωνούμε με κάθε νέα ιδέα. Ζητάμε να την ακούμε πριν την απορρίψουμε. Αν είναι λάθος, εξήγησε γιατί. Αν είναι σωστή, αναγνώρισέ το. Αν αξίζει, στήριξέ την.

Αλλά σταματήστε να χρησιμοποιείτε την ηλικία ως όπλο κάθε φορά που κάποιος αμφισβητεί τις επιλογές σας.

Οι νέοι δεν χρειάζονται άδεια για να έχουν άποψη. Χρειάζονται χώρο για να τη διατυπώσουν.

Γιατί η Καστοριά δεν θα πάει μπροστά με το «εμείς ξέρουμε» και το «εσύ είσαι μικρός». Θα πάει μπροστά όταν μάθουμε να ακούμε ο ένας τον άλλον, ανεξαρτήτως ηλικίας.

Και αν πραγματικά πιστεύουμε ότι οι νέοι είναι το μέλλον αυτού του τόπου, ας αρχίσουμε να τους αντιμετωπίζουμε ως ισότιμους συνομιλητές σήμερα.

Γιατί αλλιώς, το μόνο μέλλον που θα συνεχίσουμε να συζητάμε είναι το πώς θα φύγουν κι άλλοι νέοι από την Καστοριά.

---

Νίκος Νικολαΐδης (Αγγελίνος)

Εικόνες ντροπής στην Καστοριά: Έτσι προσπαθούν να φιμώσουν τους πολίτες για τη Νότια Παραλία!