Τελικά τι ισχύει με την παραγραφή οφειλών σε ΔΕΥΑΚ;

ΔΕΥΑΚ: Αναγκαίες διευκρινίσεις για τις παλαιές οφειλές, μετά τις δηλώσεις για τις ρυθμίσεις

Οι πρόσφατες δημόσιες δηλώσεις του προέδρου της ΔΕΥΑΚ καθιστούν αναγκαία μια πληρέστερη ενημέρωση των καταναλωτών για τις παλαιές οφειλές και τις συνέπειες της υπογραφής μιας ρύθμισης. Στις δηλώσεις του στο kozan.gr στις 28 Σεπτεμβρίου 2026, ο κ. Παναγιώτης Ματιάκης ανέφερε ότι προβλέπονται έως 60 έντοκες δόσεις και ότι δεν ισχύει πλέον η δυνατότητα εξόφλησης χωρίς προσαυξήσεις. Αναφέρθηκε επίσης στην επιδίωξη νομοθετικής παρέμβασης για έως 100 δόσεις ειδικά στην τηλεθέρμανση· πρόκειται για πρόταση αλλαγής και όχι για ήδη διαθέσιμη δυνατότητα, σύμφωνα με το συγκεκριμένο δημοσίευμα.

Οι πληροφορίες αυτές επηρεάζουν άμεσα νοικοκυριά και επαγγελματίες που καλούνται να αποφασίσουν πώς θα αντιμετωπίσουν συσσωρευμένα χρέη. Η ενημέρωση, όμως, χρειάζεται να περιλαμβάνει και ένα προηγούμενο, κρίσιμο ερώτημα: ποιο ποσό εξακολουθεί να οφείλεται νόμιμα και τι ακριβώς αναγνωρίζει ο καταναλωτής με την υπογραφή του;

Η ΔΕΥΑΚ δικαιούται να διεκδικεί τις νόμιμες απαιτήσεις της. Αντίστοιχα, ο καταναλωτής δικαιούται να ζητήσει αναλυτικά στοιχεία και να προβάλει τεκμηριωμένες αντιρρήσεις για παλαιές χρεώσεις. Ο έλεγχος αυτός είναι ιδιαίτερα σημαντικός όταν ένας λογαριασμός εμφανίζει απλώς ένα συνολικό «παλαιό υπόλοιπο», χωρίς επαρκή ανάλυση της προέλευσής του.

Το ζήτημα έχει ήδη απασχολήσει τη Δικαιοσύνη. Με την υπ’ αριθ. 136/2024 απόφαση του τότε Ειρηνοδικείου Κοζάνης έγινε εν μέρει δεκτή η παραγραφή παλαιών απαιτήσεων της ΔΕΥΑΚ. Στη συγκεκριμένη υπόθεση, η επιχείρηση ζητούσε, με το τελικό αγωγικό της αίτημα, 19.968,23 ευρώ πλέον τόκων, ενώ το δικαστήριο επιδίκασε 6.500,12 ευρώ, με τους νόμιμους τόκους επί των επιμέρους μη παραγεγραμμένων οφειλών. Η διαφορά μεταξύ του αιτούμενου και του επιδικασθέντος κεφαλαίου ανέρχεται σε 13.468,11 ευρώ. Η απόφαση είναι πρωτόδικη, έχει προσβληθεί με έφεση και δεν είναι τελεσίδικη. Συνεπώς, η τελική έκβαση παραμένει ανοικτή και κάθε άλλη υπόθεση απαιτεί αυτοτελή εξέταση.

Πέρα από τη δικαστική οδό, συγκεκριμένη διαδικασία προβλέπει πλέον και ο ν. 5314/2026, ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Το άρθρο 271 παρ. 1 ορίζει ρητά ότι τα άρθρα 510 και 511 εφαρμόζονται και στις Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης και Αποχέτευσης.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το άρθρο 511 για τη διαγραφή παραγεγραμμένων απαιτήσεων. Προβλέπει ότι, στο τέλος κάθε οικονομικού έτους, η ταμειακή υπηρεσία συντάσσει πρωτόκολλο διαγραφής των βεβαιωμένων οφειλών για τις οποίες έχει συμπληρωθεί η νόμιμη προθεσμία είσπραξης. Το πρωτόκολλο υπογράφεται από τον ταμία και τον προϊστάμενο οικονομικών υπηρεσιών και ακολουθεί ενημέρωση των χρηματικών καταλόγων. Πρόκειται, επομένως, για υπηρεσιακή διαδικασία με συγκεκριμένα βήματα.

Το άρθρο 510 προβλέπει, κατά κανόνα, δύο διαφορετικές πενταετείς προθεσμίες: για τη βεβαίωση, από το τέλος του έτους γένεσης της οφειλής, και για την είσπραξη, από το τέλος του έτους βεβαίωσης. Υπάρχουν εξαιρέσεις και λόγοι αναστολής ή διακοπής. Για τις παλαιές απαιτήσεις χρειάζεται επίσης έλεγχος του εφαρμοστέου διαχρονικού δικαίου. Η ηλικία ενός χρέους από μόνη της δεν αρκεί για να θεωρηθεί παραγεγραμμένο.

Εδώ βρίσκεται και μια ουσιώδης διευκρίνιση σε σχέση με τις δηλώσεις για τις προσαυξήσεις: η απαλλαγή από επιβαρύνσεις ως ευεργέτημα μιας ρύθμισης είναι διαφορετικό ζήτημα από τη διαγραφή απαίτησης για την οποία συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις παραγραφής. Η ενημέρωση ότι δεν παρέχεται πλέον ένα συγκεκριμένο ευεργέτημα ρύθμισης δεν απαντά στο ερώτημα αν κάθε χρέωση παραμένει νόμιμα απαιτητή.

Η πρακτική αξία της επανεξέτασης παλαιών χρεώσεων φάνηκε και στην περίπτωση των προστίμων ΚΟΚ του Δήμου Κοζάνης, στην ανάδειξη της οποίας συνέβαλε η τεκμηριωμένη παρέμβασή μου ως εκπροσώπου του ΚΕΠΚΑ Δυτικής Μακεδονίας. Μετά και τις παρεμβάσεις του Συνηγόρου του Πολίτη, εγκρίθηκε η διαγραφή 349.331,93 ευρώ λόγω εκπρόθεσμης βεβαίωσης. Μαζί με τις μεταγενέστερες διαγραφές προστίμων ΚΟΚ, με τις ιδιαίτερες αιτιολογίες καθεμιάς, το συνολικό ύψος των εγκεκριμένων διαγραφών ανήλθε σε 559.541,63 ευρώ — περισσότερο από μισό εκατομμύριο ευρώ.

Η περίπτωση αυτή αφορά διαφορετικό νομικό πλαίσιο από τις απαιτήσεις της ΔΕΥΑΚ. Αναδεικνύει, ωστόσο, πόσο ουσιαστικό οικονομικό αποτέλεσμα μπορεί να έχει ο έλεγχος της νομιμότητας παλαιών βεβαιώσεων. Δείχνει επίσης γιατί η υπηρεσία που τηρεί το αρχείο χρειάζεται να εξετάζει συστηματικά τις χρεώσεις που διεκδικεί.

Για τον καταναλωτή, ο χρόνος αυτού του ελέγχου έχει ιδιαίτερη σημασία. Κατά το άρθρο 272 του Αστικού Κώδικα, η έγγραφη συμβατική αναγνώριση ήδη παραγεγραμμένης απαίτησης μπορεί να είναι έγκυρη ακόμη και χωρίς γνώση της παραγραφής. Το άρθρο 276 επιτρέπει επίσης την παραίτηση από παραγραφή που έχει ήδη συμπληρωθεί. Επομένως, μια ανεπιφύλακτη υπογραφή μπορεί, ανάλογα με το περιεχόμενό της, να στερήσει ουσιαστική προστασία από τον οφειλέτη.

Πριν από την υπογραφή ρύθμισης παλαιών οφειλών, είναι συνεπώς σκόπιμο ο καταναλωτής:

• Να ζητήσει πλήρη καρτέλα, με χωριστή αναφορά σε κεφάλαιο, τόκους, προσαυξήσεις, περιόδους κατανάλωσης και πληρωμές.
• Να ζητήσει τις πράξεις βεβαίωσης, τα αποδεικτικά κοινοποίησης και τα συγκεκριμένα στοιχεία στα οποία στηρίζεται τυχόν ισχυρισμός περί διακοπής ή αναστολής της παραγραφής.
• Να υποβάλει συγκεκριμένο αίτημα ελέγχου και, όπου συντρέχουν οι προϋποθέσεις, διαγραφής των σχετικών ποσών.
• Να ελέγξει τους όρους αναγνώρισης και παραίτησης πριν υπογράψει, επιδιώκοντας σαφή αντιμετώπιση των αμφισβητούμενων χρεώσεων στο ίδιο το κείμενο της συμφωνίας.

Μια γενική φράση «με επιφύλαξη παντός δικαιώματος» δεν εξασφαλίζει από μόνη της προστασία, ιδίως όταν συνυπάρχει με ρητή αναγνώριση ολόκληρου του χρέους. Χρειάζεται εξατομικευμένος έλεγχος. Παράλληλα, το αίτημα ενημέρωσης ή επανεξέτασης δεν αναστέλλει αυτομάτως μέτρα είσπραξης ή δικαστικές προθεσμίες, ενώ οι τρέχουσες, μη αμφισβητούμενες υποχρεώσεις πρέπει να εξυπηρετούνται με σαφή προσδιορισμό των ποσών που εξοφλούνται.

Η ΔΕΥΑΚ οφείλει να οργανώσει τον έλεγχο των παλαιών καρτελών, να δώσει τεκμηριωμένες απαντήσεις και να εφαρμόσει τη διαδικασία διαγραφής όπου πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις. Η εμπειρία των διαγραφών του Δήμου και η συγκεκριμένη δικαστική υπόθεση καθιστούν αυτή τη συζήτηση απολύτως πρακτική. Ο καταναλωτής πρέπει να γνωρίζει τι ρυθμίζει, πώς προκύπτει το ποσό και ποια δικαιώματα επηρεάζει η υπογραφή του.

 Κοζάνη, 13-10-2026

Κατσέλας Στέργιος

Δικηγόρος Κοζάνης

Μέλος του ΚΕ.Π.ΚΑ Δυτικής Μακεδονίας

Δείτε σχετικό κείμενο για την Καστοριά από τα Καστοριανά Μαμπέτια

ΔΕΥΑΚ: “ΝΑΥΑΓΙΟ ΠΟΥ ΑΝΑΖΗΤΑ ΣΩΤΗΡΙΑ”

Αυτούσια επιστολή αναγνώστριας:

Προσοχή Καστοριανοί

Τι μας κρύβει η ΔΕΥΑΚ για τα χρέη, την παραγραφή και το «χαράτσι» των 2 ευρώ;

Μεγάλη αναστάτωση επικρατεί στους καταναλωτές του δήμου Καστοριάς, καθώς η ΔΕΥΑ Καστοριάς πιέζει ασφυκτικά για τη ρύθμιση οφειλών έως τις 15 Δεκεμβρίου 2026 εφαρμόζοντας το νέο αυστηρό πλαίσιο του νόμου 5314/2026 (που προβλέπει πρόστιμο 50% και αποστολή χρεών στην εφορία).

Ωστόσο, πέρα από την ‘τρομοκρατία’ των προστίμων, η επιχείρηση προχωρά σε πρακτικές που θίγουν άμεσα την τσέπη των πολιτών, αποσιωπώντας νόμους και επιβάλλοντας αυθαίρετες χρεώσεις.

Η «παγίδα» με την απόκρυψη της 5ετούς παραγραφής:

Η ΔΕΥΑΚ καλεί τους πολίτες να υπογράψουν διακανονισμούς για οφειλές που σέρνονται σε βάθος πολλών ετών (ακόμα και 8ετίας ή 10ετίας). Αυτό που ΔΕΝ λέει στους καταναλωτές είναι ότι:

Βάσει της πάγιας νομοθεσίας, οι οφειλές πέραν της 5ετίας παραγράφονται αυτόματα, εκτός αν η επιχείρηση (ΔΕΥΑΚ) είχε φροντίσει να τις βεβαιώσει επίσημα και με αποδείξεις εντός της νόμιμης προθεσμίας.

Η παγίδα: Αν ένας πολίτης υπογράψει τυφλά τη ρύθμιση για όλο το ποσό, χάνει οριστικά το δικαίωμα παραγραφής! Με την υπογραφή, αποδέχεται νομικά όλο το χρέος, ακόμα και αυτό που κανονικά είχε παραγραφεί, καλύπτοντας τις διαχρονικές αμέλειες της διοίκησης της ΔΕΥΑΚ.

Παράνομο «καπέλο» 2 ευρώ στους έγχαρτους λογαριασμούς [γιατί πρέπει να γεμίσει και άλλο το ταμείο]… Κατ’ εντολήν Τόσκου;

Σαν να μην έφτανε αυτό, καταγγέλλεται ότι η επιχείρηση (ΔΕΥΑΚ) απαιτεί επιπλέον χρέωση 2 ευρώ από όσους πολίτες δεν επιλέγουν ή δεν έχουν τη δυνατότητα να λαμβάνουν τον λογαριασμό τους ηλεκτρονικά (e-bill) παραμένοντας στον έντυπο λογαριασμό.

Πρόκειται για μια παντελώς αυθαίρετη και παράνομη πρακτική, καθώς ούτε ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ν.5314/2026) ούτε η κείμενη νομοθεσία περί προστασίας του καταναλωτή επιτρέπουν στις δημοτικές επιχειρήσεις να τιμωρούν οικονομικά τους πολίτες – ιδιαίτερα τους ηλικιωμένους που αδυνατούν να χρησιμοποιήσουν το internet – επειδή επιθυμούν να παραλαμβάνουν τον έντυπο λογαριασμό.

Η πρόσβαση στο κοινωνικό αγαθό του νερού και η ενημέρωση για την κατανάλωση δεν μπορεί να μετατρέπονται σε πεδίο έμμεσης φορολόγησης.

Τι πρέπει να κάνετε ΑΜΕΣΑ πριν υπογράψετε οτιδήποτε:

Μην πηγαίνετε στα τυφλά να κάνετε διακανονισμό και μην δέχεστε αδιαμαρτύρητα τις χρεώσεις. Διεκδικήστε τα δικαιώματα σας.

Απαιτήστε αναλυτική καρτέλα: Ζητήστε γραπτώς από την οικονομική υπηρεσία της ΔΕΥΑΚ (Μεσοποταμία) αναλυτική κατάσταση οφειλών ανά έτος.

Ελέγξτε την 5ετία: Εντοπίστε ποια ποσά αφορούν έτη παλαιότερα του 2021 και αρνηθείτε να τα ρυθμίσετε αν δεν σας αποδείξουν ότι είχαν βεβαιωθεί έγκαιρα.

Αρνηθείτε το ‘χαράτσι’ των 2 ευρώ: Ζητήστε εγγράφως να σας απαντήσουν βάσει ποιας ακριβώς διάταξης νόμου επιβάλλεται αυτή η χρέωση στον έντυπο λογαριασμό.

Καταθέστε ένσταση, γραπτή αίτηση για διαγραφή των παραγεγραμμένων οφειλών πριν μπείτε σε οποιαδήποτε ρύθμιση για τα υπόλοιπα.

Μην αφήνετε την έλλειψη ενημέρωσης και τις αυθαιρεσίες να σας κοστίσουν. Ενημερωθείτε, αντιδράστε και προστατέψετε την τσέπη σας, πριν από την καταληκτική ημερομηνία της 15ης Δεκεμβρίου 2026.

Επίσης, αγαπητά Καστοριανά Μαμπέτια:

Όταν αναρτήσατε τα εντάλματα από τους εξωτερικούς συνεργάτες της ΔΕΥΑΚ παρατήρησα ότι ως αναπληρωτής διευθυντής υπογράφει ο Χ.Β.

Ακούγεται ότι αυτή την θέση, του την έδωσε ο κ. Τόσκος για να κανονίζει το “κούρεμα λογαριασμών” στους ψηφοφόρους του; Ο Χ.Β. είναι Δ.Ε. Πώς κατέχει διευθυντική θέση ευθύνης;

Μετά από λίγες μέρες στην διαύγεια της ΔΕΥΑΚ ανέβασαν την διαπιστωτική πράξη κατάταξης των υπαλλήλων. Πράγματι ο Χ.Β. είναι Δ.Ε. Ειλικρινά θα ξεχάσουμε και αυτά που ξέρουμε. Αυτές τις θέσεις τις κατέχουν μόνο Π.Ε.

Επίσης και άλλοι υπάλληλοι Δ.Ε. έχουν θέσεις προισταμένου όπως και άτομα με απολυτήριο δημοτικού. Ο κ. Τόσκος ‘μοιράζει επιδόματα’ και εμείς οι πολίτες τα πληρώνουμε αδρά;