Καστοριά: Την Τρίτη υπογράφεται σύμβαση για το Μουσείο Γούνας – Που θα στεγαστεί

Υπογραφή Σύμβασης στο Διοικητήριο Π.Ε. Καστοριάς την Τρίτη 29 Σεπτεμβρίου, για την εκπόνηση μελετών: «Μουσειολογική και Μουσειογραφική Μελέτη Κέντρου ανάδειξης της τέχνης της γούνας στην Καστοριά», και «Η/Μ υποδομή & εκθεσιακός φωτισμός μουσειογραφικής μελέτης Κέντρου ανάδειξης της τέχνης της γούνας στην Καστοριά».
Προϋπολογισμού 30.000,00€.

ΠΡΟΟΙΜΙΟ –ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ

Το Κέντρο ανάδειξης της τέχνης της γούνας στην Καστοριά, το οποίο πρόκειται να στεγαστεί στο ιστορικό Αρχοντικό Νατζή στο Ντολτσό, θα δίνει έμφαση στην ανάδειξη της κληρονομιάς της γούνας, με στόχο τη διαφύλαξη, παρουσίαση και προβολή όλων των στοιχείων της συγκεκριμένης χειροτεχνικής και εμπορικής δραστηριότητας, που κατέστησαν την Καστοριά μοναδική στην τέχνη αυτή.

Το σύνολο των δραστηριοτήτων, που πλαισιώνουν τη γουναρική, καθώς και οι χρήσεις της σε διαφορετικές περιόδους και κοινωνίες, θα ενσωματωθούν και θα αναλυθούν στους εκθεσιακούς χώρους του Κέντρου, του οποίου στόχος είναι να αποτελεί ένα φυσικό και ψηφιακό κόμβο ενημέρωσης, ευαισθητοποίησης και διάδοσης των «ιστοριών» της γούνας και της διαχρονικής παρουσίας της γουνοποιίας στην Καστοριά.

Δεδομένου ότι:
• Η Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας διαθέτει τις αναγκαίες προϋποθέσεις (οικονομικές υπηρεσίες, αποφαινόμενα όργανα, αναγκαία στελέχωση κλπ.) για την χρηματοδότηση και πληρωμή των εν λόγω μελετών,
• Το Υπουργείο Πολιτισμού είναι αρμόδιος φορέας για τη μελέτη, τον προγραμματισμό, τη διαχείριση και την εκτέλεση οιουδήποτε αρχαιολογικού έργου, την επιστημονική μελέτη και δημοσίευση των αρχαιοτήτων, την προστασία, ανάδειξη και διαχείριση των μνημείων και των αρχαιολογικών χώρων, καθώς και για την εν γένει μέριμνα εφαρμογής της ισχύουσας νομοθεσίας περί προστασίας των αρχαιοτήτων, όπως διαθέτει και την κυριότητα του κτηρίου στο οποίο προτείνεται να στεγαστεί το Κέντρο.
• Ο Συνδέσμος Γουνοποιών Καστοριάς «Ο Προφήτης Ηλίας», ως αρμόδιος γνώστης του αντικειμένου της Γουνοποιίας και κάτοχος του υλικού που πρόκειται να εκτεθεί, μπορεί να παρέχει τεχνική συμβουλευτική υποστήριξη

---

Αρχοντικό Νατζή

Το αρχοντικό Νατζή, κτίσμα του 18ου αιώνα, βρίσκεται στην οδό Βυζαντίου, στην συνοικία Ντολτσό της Καστοριάς. Έχει ιδιόμορφη κάτοψη, η όψη του στρέφεται προς την εσωτερική αυλή και το σαχνισί του οντά καταλαμβάνει τη νοτιοδυτική γωνία. Έχει πλούσια εσωτερική διακόσμηση, που περιλαμβάνει τοιχογραφημένη άποψη της Κωνσταντινούπολης και πολύχρωμα βιτρώ.

Παλαιότερα γνωστό και ως το σπίτι του Κυρ-Γιαννάκη είναι από τα πιο χαρακτηριστικά αρχοντικά της πόλης. Πρόκειται για κτίσμα του 18ου αιώνα που βρίσκεται στην οδό Βυζαντίου, ανάμεσα στα λιθόστρωτα σοκάκια της περιοχής του Ντολτσό. Εκεί ο επισκέπτης περιτριγυρίζεται και άλλα αρχοντικά της εποχής, όπως το αρχοντικό Μπασσάρα και των αδελφών Εμμανουήλ. Το σπίτι της οικογένειας Ναντζή είχε μία από τις ομορφότερες «αυγατές» (έξοδος των παραλίμνιων αρχοντικών στη θάλασσα, μικρό λιμανάκι για τη βάρκα του σπιτιού).

Το οίκημα είναι γνωστό για την ιδιόμορφη κάτοψη, την πλούσια εσωτερική του διακόσμηση και τους φεγγίτες με τα πολύχρωμα βιτρώ. Το ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζεται στη διάταξη των χώρων και στην κάτοψη του σπιτιού. Από ένα τετράπλευρο εξέχει ένα σκέλος σε αμβλεία γωνία. Στο ισόγειο διαμορφώνεται ένα υπόστεγο με τρεις κολώνες. Η είσοδος στον πρώτο όροφο γίνεται από εξωτερική σκάλα που κλείνει με καταπακτή.

«..θα ενδιατρίψωμεν μόνον εις το αρχοντικόν Νατζή, διότι θεωρείται αυτό ως αντιπροσωπευτικόν όλων των άλλων»  (Ι. Μπακάλης)

Φωτογραφία αρχική, από την πλευρά της λίμνης. Αριστερά στον β΄όροφο ο “δοξάτος” με την “κρεββάτα” και το “σαχνισί” της και δεξιά ο “καλός οντάς”

Το αρχοντικό Θ. Νατζή ή του Κυρ Γιαννάκη (πιθανόν 1753),  αποτέλεσε-καθόλου τυχαία- το πρώτο μουσείο της πόλης. Κατοικούνταν μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του `70, ενώ ταυτόχρονα ο δεύτερος όροφος ήταν επισκέψιμος.

Ο Kυρ (=άρχοντας) Γιαννάκης, ήταν αξιοσέβαστος και ευυπόληπτος, διέθετε κύρος και απεριόριστη ελευθερία κινήσεων από την πλευρά των Τούρκων (Η προσωνυμία «Κυρ» ήταν τιμητικός τίτλος). Ο Θεόδωρος Νατζής ήταν γιός του. Κατά τον Ι. Μπακάλη¹, η κατάληξη του επωνύμου «Νατζής» παραπέμπει σε πιθανή βυζαντινή καταγωγή.

Το αρχοντικό Νατζή κηρύχθηκε διατηρητέο το 1937(Β.Δ. 15-10-`37), ταυτόχρονα με το γειτονικό του, των αδελφών Εμμανουήλ. Είχε άμεση πρόσβαση στην παραλία, στην οποία απέληγε ο κήπος της εξωτερικής, πλακόστρωτης αυλής και διέθετε “αβγατή” ή “εβγατή” (μικρή ιδιωτική αποβάθρα), καθώς και το περιβόητο “γεφύρι του Κυρ Γιαννάκη”.

Ο Π. Τσαμίσης² αναφέρει ότι  ο Κυρ Γιαννάκης επέτρεπε τη διέλευση των γυναικών που περνούσαν μπροστά από το αρχοντικό του για να πάρουν νερό από τη λίμνη, μόνο μετά την πρωινή του αφύπνιση, για να μην τον ενοχλούν οι φωνές τους.

Περισσότερα για το αρχοντικό Νατζή ΕΔΩ