Το Κινεζικό Παράδοξο – (Γιατί η Ανθρώπινη Φύση Ανέβαλε τον Κομμουνισμό και Γέννησε τον «Κρατικό Καπιταλισμό»)

Καταγράφουμε την ιστορία σήμερα για να μην μας διαγράψει αύριο.

Το Κινεζικό Παράδοξο.

The Chinese Paradox

(Γιατί η Ανθρώπινη Φύση Ανέβαλε τον Κομμουνισμό και Γέννησε τον «Κρατικό Καπιταλισμό») 

    Λαμβάνοντας ως αφορμή την επίσκεψη του Πλανητάρχη στην άλλη υπερδύναμη του πλανήτη που είναι η Κίνα, θεώρησα σκόπιμο να εκφράσω κάποιες απόψεις για το λεγόμενο Κινεζικό Παράδοξο που όλους μας εκπλήσσει. 

Το Παράδοξο είναι, ότι η Κίνα κυβερνάται από το Κομμουνιστικό Κόμμα (ΚΚΚ), αλλά διαθέτει τη δεύτερη μεγαλύτερη καπιταλιστική οικονομία παγκοσμίως. Ο Κατ’ επίφαση Κομμουνισμός με τα μαρξιστικά σύμβολα, τα σφυροδρέπανα και η ρητορική περί σοσιαλισμού λειτουργούν ως πολιτικό προπέτασμα καπνού. Η Πραγματικότητα είναι, ότι στην πράξη εφαρμόζεται ένας σκληρός, ελεγχόμενος κρατικός καπιταλισμός με ελεύθερη αγορά, χρηματιστήρια και δισεκατομμυριούχους. 

Η Κεντρική Θέση της ηγεσίας της Κίνας (κατά την γνώμη της δύσης), είναι ότι αντιλήφθηκε έγκαιρα, πως ο απόλυτος κομμουνισμός αποτυγχάνει, επειδή αγνοεί τους θεμελιώδεις νόμους της ανθρώπινης φύσης.

Φυσικά, εύλογο λοιπόν είναι, να γεννάται εδώ ένα ερώτημα:

Γιατί  η κοινωνία δεν είναι έτοιμη για τον Κομμουνισμό; ΔΙΟΤΙ. 

• Η Ουτοπία του «Νέου Ανθρώπου»: Ο καθαρός κομμουνισμός προϋποθέτει έναν άνθρωπο που εργάζεται αποκλειστικά για το κοινό καλό, χωρίς προσωπικό όφελος.

• Η Σύγκρουση με την Ψυχολογία: Η ανθρώπινη φύση κυβερνάται από έναν έμφυτο, ιδιότυπο ναρκισσισμό, τον εγωισμό, τη ζήλεια την επιθυμία για υπεροχή και πολλά άλλα.

• Το Έλλειμμα Κινήτρου: Χωρίς το κίνητρο του προσωπικού κέρδους και της ατομικής προβολής, η παραγωγικότητα καταρρέει.

• Η Ανάγκη για Ανταγωνισμό: Ο άνθρωπος χρειάζεται τον ανταγωνισμό για να δημιουργήσει, να εφεύρει και να εξελιχθεί.

• Η Ισοπέδωση ως Τέλμα: Η κολεκτιβιστική  οργάνωση (ισότητα στο αποτέλεσμα) σβήνει τη σπίθα της ατομικής δημιουργίας.

Είναι μόνο μερικές από τις βασικές αιτίες του παράδοξου που εξετάζουμε.

    Γιατί όμως έγινε αυτή η φιλοσοφημένη στροφή της Κίνας – Από τον Μάο στον Ντενγκ Σιαοπίνγκ; ΔΙΟΤΙ :

• Το Ιστορικό Μάθημα: Η περίοδος του Μάο (Πολιτιστική Επανάσταση, Μεγάλο Άλμα Προς τα Εμπρός) απέδειξε ότι η δογματική κολεκτιβοποίηση φέρνει μόνο φτώχεια και λιμό.

• Η Κουλτούρα του Πραγματισμού: Οι Κινέζοι, ως λαός με βαθιά μακραίωνη φιλοσοφική παράδοση (Κονφουκιανισμός, Ταοϊσμός), απορρίπτουν τον δυτικό δογματισμό χάριν της χρησιμότητας.

• Η Ιστορική Φράση-Κλειδί: Ο Ντενγκ Σιαοπίνγκ το 1978 δήλωσε: «Δεν με νοιάζει αν η γάτα είναι μαύρη ή άσπρη, αρκεί να πιάνει ποντίκια».

• Η Μεγάλη Παραδοχή: Η κινεζική ηγεσία κατάλαβε ότι η κολεκτίβα δεν μπορεί να ανταγωνιστεί την ελεύθερη αγορά της Δύσης.

• Το Συμπέρασμα των Κινέζων: Αντί να προσπαθήσουν να αλλάξουν βίαια την ανθρώπινη φύση, αποφάσισαν να την αξιοποιήσουν.

Έτσι λοιπόν προέκυψε το ΄΄Το Υβριδικό Μοντέλο΄΄ . Ένας Ιδιότυπος Τρόπος Διακυβέρνησης που έχει τα εξής χαρακτηριστικά:

1. Σοσιαλισμός με Κινεζικά Χαρακτηριστικά: Έτσι ονομάζει επίσημα το Πεκίνο το σύστημά του.

2. Η Συμμαχία των Αντιθέτων: Καπιταλισμός στην οικονομία (άγριος ανταγωνισμός, καινοτομία, επιχειρηματικότητα) και Κομμουνισμός στην πολιτική (μονοκομματικό κράτος, απόλυτος έλεγχος).

3. Μοναδικότητα στον Κόσμο: Το μοντέλο αυτό δεν υπάρχει πουθενά αλλού. Δεν είναι ούτε η φιλελεύθερη δημοκρατία της Δύσης ούτε ο σοβιετικός ολοκληρωτισμός του 20ού αιώνα.

4. Το Αποτέλεσμα: Το σύστημα αυτό απελευθέρωσε τις δημιουργικές (και εγωιστικές) δυνάμεις του κινεζικού λαού, βγάζοντας  εκατομμύρια ανθρώπους από την φτώχεια μέσα σε λίγες δεκαετίες.

Και μετά αυτή την σύντομη αναφορά γεννάται το εξής ερώτημα:

Ποιο είναι  το Συμπεράσματα και το Μέλλον του Πειράματος;

Η Νίκη του Πραγματισμού; Επειδή η Κίνα απέδειξε ότι η οικονομική επιτυχία απαιτεί καπιταλιστικά εργαλεία, επειδή αυτά συμβαδίζουν με τα ανθρώπινα ελαττώματα και πάθη (ζήλεια, ανταγωνισμός, και άλλα φυσικά ένστικτα);

Η Διατήρηση της Βιτρίνας; Ο κομμουνισμός παραμένει ως ΄΄θρησκευτικό΄΄πρόσχημα για τη διατήρηση της εξουσίας από το Κόμμα;

Και τέλος το Ανοιχτό Ερώτημα: Μέχρι πότε μπορεί να συνυπάρχει η οικονομική ελευθερία του ατομικισμού με την πολιτική καταπίεση της συλλογικότητας; 

    Κλείνοντας το σύντομο αυτό άρθρο και για να απαντήσει ο αναγνώστης,όσο είναι φυσικά εφικτό και δυνατόν, σε κάποια ερωτήματα που ενδεχομένως θα του γεννηθούν, θα αναφερθώ εν συντομία σε μερικά ιστορικά γεγονότα που σημάδεψαν την Κίνα τα τελευταία χρόνια της κομουνιστικής ή σοσιαλιστικής της πορείας, σημειώνω τα εξής;

• Το «Μεγάλο Άλμα Προς τα Εμπρός» (1958–1962) & Η Αποτυχία των Λαϊκών Κοινοτήτων:

o Το γεγονός: Ο Μάο Τσετούνγκ κατάργησε την ατομική ιδιοκτησία και ανάγκασε τους αγρότες να ζουν και να εργάζονται σε κολεκτίβες (κοινότητες).

o Το αποτέλεσμα: Επειδή δεν υπήρχε ατομικό κίνητρο (όλη η σοδειά πήγαινε στο κράτος), η παραγωγή κατέρρευσε, οδηγώντας στον Μεγάλο Κινεζικό Λιμό με δεκάδες εκατομμύρια νεκρούς.

Αυτό μάλλον ήταν το απόλυτο ιστορικό μάθημα για το Πεκίνο ότι η ισοπέδωση της ατομικής επιδίωξης σβήνει την παραγωγικότητα.

• Το Μυστικό Σύμφωνο του Σιαογκάν (Xiaogang) το 1978:

o Το γεγονός: Σε ένα φτωχό χωριό της Κίνας, 18 αγρότες υπέγραψαν κρυφά ένα σύμφωνο αίματος. Αποφάσισαν να κρατήσουν ένα μέρος της σοδειάς για τις οικογένειές τους αν ξεπερνούσαν την κρατική ποσόστωση, ρισκάροντας την εκτέλεση.

o Το αποτέλεσμα: Η παραγωγή του χωριού εκτινάχθηκε μέσα σε έναν χρόνο όσο δεν είχε εκτιναχθεί τα προηγούμενα πέντε χρόνια μαζί.

Όταν ο Ντενγκ Σιαοπίνγκ έμαθε το περιστατικό, αντί να τους τιμωρήσει, νομιμοποίησε την ιδιωτική πρωτοβουλία. Κατάλαβε ότι ο εγωισμός της επιβίωσης και της οικογενειακής προκοπής είναι ισχυρότερος από κάθε κομματικό διάταγμα. 

Έτσι δημιούργησε τις Ειδικές Οικονομικές Ζώνες (π.χ. Σεντζέν) το 1980:

Απομόνωσε γεωγραφικά ορισμένες περιοχές και επέτρεψε εκεί τον απόλυτο, ελεύθερο καπιταλισμό και τις ξένες επενδύσεις.

Ήταν το πρώτο ελεγχόμενο πείραμα. Η ηγεσία άνοιξε το κλουβί του ανταγωνισμού, είδε την έκρηξη πλούτου και σταδιακά επέκτεινε το μοντέλο σε όλη τη χώρα.

    Έτσι λοιπόν έφθασε η Κίνα σήμερα να διεκδικεί την πρωτοκαθεδρία σε  πάρα πολλά επίπεδα και να φιλοδοξεί σύντομα να ξεπεράσει όλες τις  παραδοσιακές υπερδυνάμεις της Δύσης σχεδόν σε όλους τους τομείς. Εξ’ άλλου η ζωή μας έχει διδάξει ότι όλα σχεδόν είναι ένας κύκλος και ότι μετά την ακμή έρχεται η παρακμή. Έτσι λοιπόν λογικό και νομοτελειακό είναι ο πλούτος ο πολιτισμός κ.λπ. να αλλάζουν χέρια και χώρες, ούτως ώστε να είναι εντελώς λογικό και φυσιολογικό η αλλαγή αυτή να είναι προ των πυλών.

Εν κατακλείδι: Η Κίνα δεν αποκήρυξε τον κομμουνισμό. Η «κεντρική θέση» της ηγεσίας της είναι ότι συμβίβασε τον Μαρξισμό με την οικονομική πραγματικότητα (και κατ’ επέκταση με τα ανθρώπινα κίνητρα), δημιουργώντας ένα υβριδικό σύστημα κρατικού καπιταλισμού υπό κομμουνιστικό έλεγχο, το οποίο θεωρεί ανώτερο από το δυτικό μοντέλο.  Τα συμπεράσματα δικά σας.